Essays · Contemporary Art

Nam June Paik. TV Garden.

Một khu vườn nơi màn hình mọc cạnh lá.

A garden where screens grow beside leaves.

Nam June Paik, TV Garden: nhiều màn hình tivi đủ cỡ nằm lẫn giữa những bụi cây xanh sống

Solomon R. Guggenheim Museum · Solomon R. Guggenheim Museum


Bước vào một khu vườn điện tử

TV Garden là một sắp đặt Nam June Paik làm năm 1974. Người xem bước vào một căn phòng phủ đầy cây xanh sống, rậm như một khoảnh rừng nhỏ. Lẩn giữa những tán lá là các màn hình video đủ mọi kích cỡ, có cái lớn, có cái nhỏ, nằm như những bông hoa mọc từ dưới đất lên.

Mọi màn hình cùng phát một đoạn băng: Global Groove, tác phẩm video Paik làm năm 1973 cùng John J. Godfrey. Âm thanh của đoạn băng lan khắp phòng, vừa là nhạc, vừa là giọng nói, chạy song song với ánh sáng chớp tắt của các màn hình.

Bảo tàng Solomon R. Guggenheim ở New York, nơi giữ tác phẩm, mô tả việc bước vào TV Garden là gặp một sự hoà trộn lạ lùng giữa tự nhiên và khoa học. Cây che bớt màn hình. Màn hình chiếu sáng lá cây. Không bên nào là nền cho bên nào.

Global Groove

Global Groove là một bản dựng dày đặc. Paik ghép những người biểu diễn từ khắp thế giới thành một dòng hình xoay cuồng: điệu nhảy, âm nhạc, khuôn mặt, màu sắc bị biến đổi bằng điện tử. Nó giống một kênh truyền hình tưởng tượng, phát cho cả hành tinh cùng lúc.

Đặt riêng trên một màn hình, Global Groove là một tác phẩm video. Nhân lên thành nhiều màn hình và thả vào giữa cây, nó thành một thứ khác. Không còn một điểm nhìn chính. Người xem đi giữa vườn, bắt gặp cùng một hình ảnh ở chỗ này rồi chỗ khác, như gặp lại cùng một loài hoa nở ở nhiều góc.

Truyền hình, vốn là thứ được xem ngồi yên trong phòng khách, giờ phải được tìm giữa lá. Paik đảo ngược thói quen ấy. Ông từng nói muốn lộn trái truyền hình ra. TV Garden là một cách làm điều đó.

Người đặt tivi vào nghệ thuật

Paik thường được gọi là cha đẻ của nghệ thuật video. Ông sinh năm 1932 tại Seoul, đi từ châu Á sang châu Âu rồi tới Mỹ. Nền tảng của ông là âm nhạc và trình diễn, cùng mối quan tâm sớm tới điện tử. Ông tới New York vào giữa những năm 1960 và trở thành một gương mặt nổi bật của nhóm Fluxus.

Fluxus muốn biến những hành động thường ngày thành nghệ thuật. Trong video Button Happening, làm khoảng năm 1965, Paik chỉ cài rồi mở cúc áo. Ông cũng muốn người xem tham gia, không chỉ đứng ngoài, và thích đưa những yếu tố bất ngờ vào tác phẩm.

Paik làm việc với tivi bị can thiệp, trình diễn trực tiếp, chương trình phát sóng toàn cầu, video đơn kênh và sắp đặt. Ông làm tiếp những tác phẩm lớn về truyền hình, như Electronic Superhighway. Đầu thế kỷ 21, ông chuyển sang dùng tia laser như một chất liệu điêu khắc mới.

Khu vườn được dựng lại

Năm 2000, TV Garden được dựng lại cho triển lãm The Worlds of Nam June Paik tại Guggenheim New York. Một khu vườn không thể giữ nguyên như một bức tranh. Cây phải được trồng lại, màn hình phải được sắp lại. Mỗi lần dựng là một khu vườn mới, cùng một ý tưởng.

Bảo tàng nhận xét rằng TV Garden đặt ra một chuẩn mới cho những sắp đặt video bao quanh người xem và gắn với không gian cụ thể. Ảnh hưởng của nó còn thấy được nhiều thập niên sau, trong những căn phòng video của Gary Hill hay Bill Viola.

Hơn năm mươi năm sau khi ra đời, những chiếc tivi trong TV Garden đã thành đồ cổ. Nhưng cây thì không già theo kiểu ấy. Cây trong mỗi lần dựng lại luôn là cây của năm đó. Tác phẩm vì thế luôn mang hai thời cùng lúc: thời của màn hình và thời của lá.


Entering an electronic garden

TV Garden is an installation Nam June Paik made in 1974. Visitors walk into a room thick with live plants, dense as a patch of jungle. Hidden among the leaves are video monitors of many sizes, large and small, lying like flowers growing up from the ground.

Every monitor plays the same tape: Global Groove, the video Paik made in 1973 with John J. Godfrey. Its soundtrack fills the room, part music, part voices, running alongside the flicker of the screens.

The Solomon R. Guggenheim Museum in New York, which holds the work, describes entering it as meeting an uncanny fusion of the natural and the scientific. Plants half hide the screens. Screens light the leaves. Neither is background for the other.

Global Groove

Global Groove is a dense montage. Paik spliced performers from around the world into a whirling stream: dance, music, faces, colours altered electronically. It resembles an imaginary television channel broadcasting to the whole planet at once.

On a single monitor, Global Groove is a video work. Multiplied across many screens and set among plants, it becomes something else. There is no single point of view. Visitors wander, meeting the same image here and then there, like finding one flower blooming in several corners.

Television, usually watched sitting still in a living room, now has to be found among leaves. Paik reversed the habit. He spoke of wanting to turn television inside out. TV Garden is one way of doing it.

The man who put television into art

Paik is often called the father of video art. Born in Seoul in 1932, he moved from Asia to Europe to the United States. His grounding was in music and performance, with an early interest in electronics. He arrived in New York in the mid 1960s and became a leading figure in Fluxus.

Fluxus turned everyday actions into art. In the video Button Happening, from around 1965, Paik simply buttons and unbuttons his coat. He also wanted viewers to take part rather than stand outside, and liked to bring surprise into his work.

He worked with altered television sets, live performance, global broadcasts, single channel videos and installations. He went on to larger works about television, such as Electronic Superhighway. At the start of the twenty first century he turned to laser light as a new sculptural material.

A garden rebuilt

In 2000 TV Garden was restaged for The Worlds of Nam June Paik at the Guggenheim in New York. A garden cannot stay fixed like a painting. Plants must be planted again, screens arranged again. Each installation is a new garden with the same idea.

The museum notes that TV Garden set a new standard for immersive, site specific video installations, and that its influence can be seen decades later in room sized works by Gary Hill and Bill Viola.

More than fifty years on, the televisions in TV Garden have become antiques. The plants do not age that way. The plants in each restaging always belong to that year. So the work always carries two times at once: the time of the screens and the time of the leaves.