Essays · Modern Art
Piet Mondrian. Composition C (No.III) with Red, Yellow and Blue.
Mỗi phần tử nhỏ giữ lấy cả bức tranh.
Each small element holds the whole picture.
Những gì có trên mặt tranh
Composition C (No.III) with Red, Yellow and Blue là một bức sơn dầu trên toan, Piet Mondrian vẽ năm 1935. Tấm toan gần vuông, khoảng năm mươi sáu nhân năm mươi lăm phân.
Trên đó chỉ có vài loại yếu tố. Những đường đen chạy ngang và chạy dọc. Những mảng trắng nằm giữa các đường ấy. Và ba màu cơ bản đỏ, vàng, xanh, những màu mà theo cách hiểu quen thuộc của hội hoạ, mọi màu khác đều có thể pha ra từ chúng.
Không có đường cong. Không có đường chéo. Không có hình của một vật nào trong thế giới. Nhãn trưng bày của Tate gọi đây là một ví dụ rõ ràng cho kỹ thuật của Mondrian, một ngôn ngữ thị giác đơn giản mà ông dùng xuyên suốt tác phẩm.
Ngay cả cái tên cũng không kể gì. Một chữ cái, một số La Mã, và tên ba màu. Nó giống số hiệu trong một danh mục hơn là một nhan đề. Người xem không được dẫn đến một câu chuyện. Họ chỉ được đưa đến trước những gì có mặt.
Từ cái cây đến đường thẳng
Mondrian là hoạ sĩ người Hà Lan. Ông không bắt đầu với lưới đen trắng. Những năm đầu, ông vẽ phong cảnh quê nhà: cây, cối xay gió, cánh đồng, mặt nước. Dần dần, qua nhiều năm, hình của vật được giản lược, rồi biến mất, chỉ còn lại cấu trúc của nó.
Năm 1917, ông cùng Theo van Doesburg và một nhóm nghệ sĩ, kiến trúc sư lập ra De Stijl, tiếng Hà Lan nghĩa là phong cách, vừa là tên một tạp chí vừa là tên một nhóm. Mondrian gọi con đường riêng của mình là Tân tạo hình. Ông tự giới hạn vào đường thẳng ngang dọc, góc vuông, ba màu cơ bản, cùng trắng, đen và xám.
Giới hạn ấy không phải để làm tranh dễ hơn. Nó làm mọi quyết định trở nên nặng hơn. Khi chỉ có vài thứ trên mặt tranh, độ dày của một đường, kích thước của một ô màu, khoảng cách từ ô ấy đến mép toan đều quyết định bức tranh đứng vững hay đổ.
Năm 1935, khi vẽ bức này, Mondrian đang sống ở Paris. Vài năm sau, trước chiến tranh, ông sang London, rồi đến New York, nơi ông sống những năm cuối đời.
Cá nhân và tập thể
Tate đọc bức tranh theo một hướng rộng hơn hình học. Qua cấu trúc và trật tự của các yếu tố, Mondrian gợi ý về một hình dung lý tưởng của xã hội. Mỗi yếu tố riêng lẻ góp vào bố cục chung. Điều đó được hiểu như biểu tượng cho quan hệ giữa cá nhân và tập thể.
Nhìn theo cách ấy, một ô đỏ không đứng một mình. Nó có nghĩa vì có ô trắng bên cạnh, vì có đường đen chặn lại, vì có ô vàng ở xa cân lại. Không phần tử nào quan trọng hơn phần tử nào. Nhưng thiếu một phần tử, cả trật tự lệch đi.
Đó là một ý tưởng lạc quan, ra đời trong những năm châu Âu đang đi dần về phía xung đột. Mondrian không vẽ thế giới như nó là. Ông vẽ một trật tự mà ông tin là có thể có.
Một bức tranh cho mượn
Bức tranh không thuộc sở hữu của Tate. Nó thuộc một bộ sưu tập tư nhân và được cho bảo tàng mượn từ năm 1981. Hơn bốn mươi năm, nó vẫn ở đó, trong danh mục của Tate, để người xem có thể đứng trước nó.
Mondrian vẽ nhiều bức mang tên Composition, đánh số và đánh chữ, với cùng những yếu tố ấy. Chúng giống nhau ở ngôn ngữ, nhưng không bức nào giống bức nào ở cách sắp đặt. Một bức khác của ông, Tableau 2, cho thấy cùng một hệ thống có thể mở ra những thăng bằng khác thế nào.
Đứng trước Composition C, điều đáng chú ý không phải là sự đơn giản. Hình học ai cũng vẽ được. Điều đáng chú ý là cảm giác mọi thứ đều đã được cân rất lâu. Một đường đen dài hơn, một ô màu to hơn, và bức tranh sẽ thành một bức khác. Sự tĩnh lặng ấy là kết quả của rất nhiều quyết định nhỏ.
What is on the canvas
Composition C (No.III) with Red, Yellow and Blue is an oil painting on canvas made by Piet Mondrian in 1935. The canvas is nearly square, about fifty six by fifty five centimetres.
It holds only a few kinds of element. Black lines running horizontally and vertically. White planes between them. And the three primary colours, red, yellow and blue, from which, in the familiar understanding of painting, all other colours can be mixed.
No curves. No diagonals. No image of anything in the world. Tate's label calls it a clear example of Mondrian's technique, the simple visual language he used throughout his work.
Even the title tells nothing. A letter, a Roman numeral, the names of three colours. It reads more like a catalogue number than a title. The viewer is not led to a story, only placed before what is there.
From tree to straight line
Mondrian was a Dutch painter, and he did not begin with black and white grids. In his early years he painted the landscapes of home: trees, windmills, fields, water. Over many years the image of things was simplified, then disappeared, leaving only their structure.
In 1917, with Theo van Doesburg and a group of artists and architects, he founded De Stijl, Dutch for the style, both a magazine and a movement. Mondrian called his own path Neo Plasticism. He limited himself to horizontal and vertical lines, right angles, the three primaries, and white, black and grey.
The limit did not make painting easier. It made every decision heavier. With only a few things on the canvas, the thickness of a line, the size of a colour plane, its distance from the edge, all decide whether the picture stands or falls.
In 1935, when he painted this work, Mondrian was living in Paris. A few years later, before the war, he moved to London and then to New York, where he spent his last years.
The individual and the collective
Tate reads the painting as more than geometry. Through the structure and order of its elements, Mondrian suggested an idealised view of society. Each element contributes to the whole composition, symbolising the relationship between the individual and the collective.
Seen this way, a red plane does not stand alone. It means something because of the white beside it, the black line that stops it, the yellow further off that balances it. No element outranks another. Yet remove one and the whole order tilts.
It is an optimistic idea, made in years when Europe was drifting toward conflict. Mondrian did not paint the world as it was. He painted an order he believed was possible.
A painting on loan
The painting does not belong to Tate. It comes from a private collection and has been lent to the museum since 1981. For more than forty years it has remained in Tate's care, where people can stand before it.
Mondrian painted many works called Composition, numbered and lettered, with the same elements. They share a language, but no two share an arrangement. Another of his works, Tableau 2, shows how the same system can open onto different balances.
Before Composition C, what stands out is not simplicity. Anyone can draw geometry. What stands out is the sense that everything has been weighed for a long time. A longer black line, a larger colour plane, and it would be another painting. The stillness is the sum of many small decisions.
Modern Art