Essays · Photography

Peter Hujar. Portraits in Life and Death.

Người sống và người chết, cùng một tư thế nằm.

The living and the dead, lying the same way.

Peter Hujar, Portraits in Life and Death: chân dung đen trắng một người bạn của Hujar trên nền trơn, trích từ cuốn sách năm 1976

© The Peter Hujar Archive/Artists Rights Society (ARS), NY · Fraenkel Gallery


Cuốn sách duy nhất

Peter Hujar (1934 đến 1987) là nhiếp ảnh gia New York, sống và làm việc ở khu downtown Manhattan. Ông chụp chân dung, động vật, phong cảnh thành phố, và được biết đến với độ nhạy và chiều sâu tâm lý trong cách nhìn người.

Lúc sinh thời, Hujar chỉ làm một cuốn sách: Portraits in Life and Death, do nhà xuất bản Da Capo ở New York in năm 1976. Sách chỉ in một lần. Qua nhiều năm, nó trở nên hiếm đến mức thành vật sưu tầm.

Lời giới thiệu do Susan Sontag viết. Bà là bạn của Hujar, và cũng là một trong những người có mặt trong sách. Một năm sau, năm 1977, bà xuất bản tập tiểu luận On Photography.

Hai mươi chín người bạn

Phần đầu cuốn sách gồm hai mươi chín chân dung, phần lớn chụp trong hai năm 1974 và 1975. Người trong ảnh là bạn bè Hujar, những gương mặt của giới tiền phong New York thời ấy: nghệ sĩ, nhạc sĩ, nhà văn, người biểu diễn. Có Sontag, có đạo diễn John Waters, có diễn viên Divine.

Điều làm những chân dung này khác thường là tư thế. Nhiều người nằm. Họ ngả lưng, gối đầu lên tay, nằm ngửa nhìn lên, trên nền đen hoặc xám trơn. Không có đồ đạc, không có bối cảnh. Chỉ có một người và bề mặt họ nằm lên.

Một người nằm trước ống kính là một người đã hạ phòng thủ. Họ không đứng để được nhìn. Họ nghỉ, và để Hujar nhìn họ khi họ nghỉ. Sự gần gũi trong những bức ảnh này đến từ lòng tin giữa những người bạn.

Hầm mộ Palermo

Phần sau của cuốn sách đi về một nơi khác, một thời khác. Năm 1963, Hujar đến Palermo, Sicily, cùng hoạ sĩ Paul Thek, người yêu của ông lúc ấy. Họ xuống hầm mộ dòng Capuchin, nơi hàng trăm năm qua người chết được giữ lại, mặc quần áo, dựng dọc tường hoặc đặt trong hộc.

Hujar chụp các xác ướp tại chỗ. Một số nằm, một số đứng, một số như đang nói. Mười ba năm sau, ông đặt những tấm ảnh ấy vào cuối cuốn sách, sau chân dung bạn bè.

Toàn bộ cuốn sách có 41 bức ảnh. Người đọc đi từ người sống sang người chết mà không có lời giải thích nào ở giữa. Chỉ có tư thế lặp lại: nằm, tựa, ngửa mặt.

Cách sắp xếp ấy không đưa ra kết luận. Hujar không nói người sống rồi sẽ thành như thế, cũng không nói người chết từng giống thế này. Ông chỉ đặt hai loại ảnh vào cùng một cuốn sách, cùng khổ giấy, cùng sắc đen trắng, và để người đọc tự thấy những điểm chúng chạm nhau.

Đọc lại ở Venice

Từ ngày 20 tháng 4 đến ngày 24 tháng 11 năm 2024, trọn bộ 41 bức ảnh của cuốn sách được trưng bày tại Santa Maria della Pietà ở Venice, như một sự kiện bên lề của Venice Biennale lần thứ 60. Triển lãm do Grace Deveney, giám tuyển nhiếp ảnh của Art Institute of Chicago, thực hiện.

Năm 1976, cuốn sách là một đối thoại giữa sự sống và cái chết như hai khái niệm. Hujar mất năm 1987 vì bệnh liên quan đến AIDS, và nhiều người trong phần đầu cũng đã ra đi trong những thập niên sau. Treo lại trên tường gần năm mươi năm sau, hai phần của cuốn sách không còn đứng xa nhau như trước.

Hujar thuộc cùng một thành phố, cùng một thời với Diane Arbus và hộp mười bức ảnh của bà. Cả hai đều chụp những người ở rìa New York bằng sự tôn trọng. Nhưng Arbus thường để người trong ảnh đứng đối diện. Hujar để họ nằm xuống.


The only book

Peter Hujar (1934 to 1987) was a New York photographer who lived and worked in downtown Manhattan. He photographed people, animals and the city, and is known for the sensitivity and psychological depth of his portraits.

In his lifetime Hujar made only one book: Portraits in Life and Death, published by Da Capo Press in New York in 1976. It had a single print run. Over the years it became so scarce that it turned into a collector's item.

The introduction was written by Susan Sontag. She was Hujar's friend and also one of the people in the book. A year later, in 1977, she published her essays On Photography.

Twenty nine friends

The first part of the book holds twenty nine portraits, mostly made in 1974 and 1975. The sitters are Hujar's friends, figures of the New York avant garde of the time: artists, musicians, writers, performers. Sontag is there, the filmmaker John Waters, the actor Divine.

What makes these portraits unusual is posture. Many sitters lie down. They recline, rest their heads on their hands, lie on their backs looking up, against plain black or grey. No furniture, no setting. Only a person and the surface beneath them.

A person lying before the camera has lowered their guard. They are not standing to be looked at. They rest, and let Hujar look while they rest. The closeness in these pictures comes from trust between friends.

The Palermo catacombs

The later part of the book moves to another place and time. In 1963 Hujar travelled to Palermo, Sicily, with the painter Paul Thek, then his lover. They went down into the Capuchin Catacombs, where for centuries the dead have been kept, clothed, propped against the walls or laid in niches.

Hujar photographed the mummies where they were. Some lie, some stand, some seem about to speak. Thirteen years later he placed those pictures at the end of the book, after the portraits of his friends.

The whole book holds 41 photographs. The reader passes from the living to the dead with no words in between. Only the repeated postures: lying, leaning, face turned up.

The sequence draws no conclusion. Hujar does not say the living will become this, nor that the dead were once like that. He puts the two kinds of picture in one book, on the same page size, in the same black and white, and lets the reader find where they touch.

Read again in Venice

From 20 April to 24 November 2024, the complete set of 41 photographs from the book was shown at Santa Maria della Pietà in Venice, as a collateral event of the 60th Venice Biennale. The exhibition was curated by Grace Deveney, curator of photography at the Art Institute of Chicago.

In 1976 the book was a dialogue between life and death as ideas. Hujar died in 1987 of an AIDS related illness, and many of the people in the first part were gone within the following decades. Hung again nearly fifty years later, the two halves no longer stand as far apart as they once did.

Hujar belonged to the same city and time as Diane Arbus and her box of ten photographs. Both photographed people at the edges of New York with respect. But Arbus usually had her subjects stand and face her. Hujar let his lie down.