Essays · Fashion as Design
Fashioning Masculinities: The Art of Menswear.
Nam tính cũng được cắt, may và mặc vào.
Masculinity is also cut, sewn and put on.
© Victoria and Albert Museum, London · Victoria and Albert Museum (V&A)
Ba động từ
Từ ngày 19 tháng 3 đến ngày 6 tháng 11 năm 2022, bảo tàng Victoria and Albert ở London trưng bày Fashioning Masculinities: The Art of Menswear. Nhà tài trợ chính là Gucci. Đây là một triển lãm về trang phục nam, nhưng câu hỏi thật của nó rộng hơn: các nhà thiết kế, thợ may và nghệ sĩ đã dựng nên hình mẫu người đàn ông như thế nào, và đã tháo nó ra như thế nào.
Khoảng 100 bộ trang phục được đặt cạnh khoảng 100 tác phẩm nghệ thuật, trong ba phòng. Undressed, phòng về cơ thể nam giới và đồ lót. Overdressed, phòng về tủ áo của giới thượng lưu. Redressed, phòng về nghề may đo, bộ vest và những cách may lại nó hôm nay.
Cách chia ấy đơn giản như ba động từ. Cởi ra. Mặc thật nhiều. Mặc lại. Mỗi phần là một cách nhìn cơ thể đàn ông qua thứ che nó.
Cơ thể lý tưởng bằng thạch cao
Triển lãm đặt những bản đúc thạch cao của Apollo Belvedere và Farnese Hermes, hai pho tượng cổ điển từng được coi là thước đo vẻ đẹp nam giới suốt nhiều thế kỷ. Chúng trần trụi. Chúng là chuẩn mực mà quần áo nam, về sau, cố may theo.
Đặt cạnh các bản đúc ấy là thiết kế của những người đang làm thời trang hôm nay. Sự đối diện này cho thấy một điều khá rõ: hình mẫu cơ thể nam không tự nhiên mà có. Nó được chọn, được tạc, được sao chép, rồi được may thành vai áo, thành đường eo, thành chiều dài ống quần.
Trong triển lãm còn có tác phẩm của các nhiếp ảnh gia Omar Victor Diop và Chris Steele Perkins, và của nữ hoạ sĩ thời Phục Hưng Sofonisba Anguissola. Mỗi người nhìn đàn ông từ một vị trí khác.
Khi đàn ông mặc ren
Rồi đến sự phô bày. Triển lãm có một bộ áo khoác, áo gilet và quần ống túm may ở Anh khoảng năm 1765 đến 1770. Có bức chân dung Joshua Reynolds vẽ Charles Coote, bá tước thứ nhất xứ Bellamont, trong bộ lễ phục Huân chương Bath, khoảng 1773 đến 1774. Và có một chiếc cà vạt ren của Grinling Gibbons, nhưng làm bằng gỗ: một tác phẩm chạm khắc bắt chước ren kim Venice.
Một chiếc cà vạt ren tạc bằng gỗ là một vật kỳ lạ. Nó cho thấy ren từng quan trọng với đàn ông đến mức người ta muốn giữ nó lại trong một vật liệu bền hơn vải.
Triển lãm cũng có một bộ áo khoác len, quần và mũ chóp cao bằng lụa làm tại Mỹ khoảng 1845 đến 1853, và chiếc váy Plato's Atlantis của Alexander McQueen, xuân hè 2010. Hai thế kỷ, hai cách một người đàn ông có thể đứng trong trang phục.
Bộ vest được may lại
Phần may đo nhìn vào bộ vest, món đồ gần như đồng nghĩa với trang phục nam hiện đại, và vào những người đang tháo nó ra để may lại. Harris Reed, Grace Wales Bonner, Craig Green, A COLD WALL của Samuel Ross, Priya Ahluwalia, Rahemur Rahman, Orange Culture của Adebayo Oke Lawal, cùng những cái tên lâu năm hơn như Jean Paul Gaultier, Raf Simons, Rick Owens, JW Anderson, Comme des Garçons.
Những chủ đề lặp lại trong triển lãm rất cụ thể. Màu sắc trong trang phục nam, như màu hồng. Thời trang bền vững và có đạo đức. Thiết kế không bám vào một giới cố định.
Triển lãm không đưa ra một định nghĩa mới về nam tính. Nó chỉ cho thấy mọi định nghĩa trước đó đều đã từng được may bằng tay, và vì thế có thể được may khác đi. Về lớp trang phục nằm sát cơ thể nhất, V&A từng có một triển lãm riêng: Undressed: A Brief History of Underwear.
Three verbs
From 19 March to 6 November 2022, the Victoria and Albert Museum in London showed Fashioning Masculinities: The Art of Menswear, sponsored by Gucci. It was an exhibition of menswear, but its real question was wider: how designers, tailors and artists have built the image of a man, and how they have taken it apart.
About 100 looks stood beside about 100 artworks, across three rooms. Undressed, on the male body and underwear. Overdressed, on the wardrobes of the elite. Redressed, on tailoring, the suit and its reinventions today.
The division is as simple as three verbs. Take off. Put on too much. Put on again. Each part looks at the male body through what covers it.
An ideal body in plaster
The exhibition included plaster casts of the Apollo Belvedere and the Farnese Hermes, classical statues long treated as the measure of male beauty. They are naked. They are the standard that men's clothing later tried to follow.
Next to them stood the work of designers working now. The encounter makes one thing clear: the ideal male body is not given. It is chosen, carved, copied, then sewn into shoulders, waistlines, trouser lengths.
The show also included photographs by Omar Victor Diop and Chris Steele-Perkins, and work by the Renaissance painter Sofonisba Anguissola. Each looked at men from a different position.
When men wore lace
Then comes display. The exhibition showed a coat, waistcoat and breeches made in England around 1765 to 1770. Joshua Reynolds's portrait of Charles Coote, first Earl of Bellamont, in the robes of the Order of the Bath, 1773 to 1774. And a lace cravat by Grinling Gibbons, carved in wood, imitating Venetian needlepoint lace.
A lace cravat carved in wood is a strange object. It shows lace once mattered so much to men that someone wanted it kept in a material more lasting than cloth.
There was also an American wool coat and trousers with a silk top hat from around 1845 to 1853, and Alexander McQueen's Plato's Atlantis dress from Spring/Summer 2010. Two centuries, two ways a man might stand inside his clothes.
The suit, remade
The tailoring section looked at the suit, almost a synonym for modern menswear, and at the people unpicking it to sew it again. Harris Reed, Grace Wales Bonner, Craig Green, Samuel Ross's A-COLD-WALL*, Priya Ahluwalia, Rahemur Rahman, Adebayo Oke-Lawal's Orange Culture, with longer-standing names such as Jean Paul Gaultier, Raf Simons, Rick Owens, JW Anderson, Comme des Garçons.
The recurring themes were concrete. Colour in menswear, pink among them. Sustainable and ethical fashion. Design that does not hold to one fixed gender.
The exhibition offered no new definition of masculinity. It only showed that every earlier definition had been sewn by hand, and could therefore be sewn differently. For the layer closest to the body, the V&A once held a separate exhibition: Undressed: A Brief History of Underwear.
Fashion as Design